Номер 169, страница 85 - гдз по белорусскому языку 6 класс учебник Валочка, Зелянко

169. Прачытайце тэкст. Вызначце яго асноўную думку. Як вы разумееце назву тэксту?

Хто вінаваты

Міша ніяк не мог зразумець, чаго ад яго хочуць і што ён такое зрабіў. Падумаеш, у абед скарыначкай хлеба запусціў у сабаку Рубіка, каб не сумна было абедаць. Толькі бабуля з дзядулем перасталі есці, а потым дзядуля ціха сказаў:

— Прасі прабачэння...

Хлопчык незадаволена надзьмуўся і прамармытаў:

— Даруйце... Я болей не буду...

— Не-не, не ў нас прасі прабачэння, — паспяшаўся спыніць унука дзядуля.

— Даруй мне, Рубік, — звярнуўся хлопчык да Рубіка, які вінаватымі вачыма сачыў за ўсім, што адбывалася на кухні.

— Ты і зараз, мусіць, не зразумеў. У хлеба прасі прабачэння.

Як можна прасіць прабачэння ў хлеба?!

Хлопчык падняў скарыначку і заплакаў: ён не ведаў, хто вінаваты
(Паводле А. Жука).

Выпішыце з тэксту адушаўлёныя назоўнікі. Растлумачце правапіс вялікай літары Ў некаторых з іх.

Як бы вы патлумачылі Мішу, за што ён павінен прасіць прабачэння ў хлеба? Падрыхтуйце вуснае выказванне.

Карыстаючыся рознымі крыніцамі інфармацыі, падрыхтуйце вуснае паведамленне на адну з прапанаваных тэм: «Славіць родны край беларускі каравай» або «Гэта ўсім вядома: хлеб — жыцця аснова». Уключыце ў сваё выказванне звесткі пра тое, які шлях праходзіць зерне ад таго, як трапляе ў зямлю, да бохана хлеба, які ляжыць на стале.

169. Асноўная думка тэксту: трэба паважаць хлеб і працу людзей, якія яго ствараюць. Назва «Хто вінаваты» адлюстроўвае разгубленасць хлопчыка, які не разумее, чаму яго ўчынак лічыцца дрэнным і хто павінен несці за гэта адказнасць.

Адушаўлёныя назоўнікі з тэксту: Міша, сабаку, Рубіка, бабуля, дзядулем, хлопчык, унука. Імёны ўласныя Міша і Рубік пішуцца з вялікай літары, бо гэта імя хлопчыка і клічка сабакі.

📝 Мішу можна было б патлумачыць, што хлеб — гэта вынік доўгай і цяжкай працы многіх людзей. Спачатку хлебаробы сеюць зерне, потым даглядаюць пасевы і збіраюць ураджай. Далей зерне перамолваюць у муку, з якой пекары пякуць хлеб. Кожны кавалачак хлеба змяшчае ў сабе гэту вялікую працу. Таму кідаць хлеб — значыць не паважаць працу ўсіх гэтых людзей. Просячы прабачэння ў хлеба, мы выказваем павагу да яго як да сімвала працы і дабрабыту.

💡 Вуснае паведамленне на тэму «Гэта ўсім вядома: хлеб — жыцця аснова».

Хлеб — гэта не проста ежа, а аснова жыцця і сімвал дабрабыту. Шлях хлеба да нашага стала вельмі доўгі і працаёмкі. Усё пачынаецца з маленькага зярнятка, якое вясной трапляе ў зямлю. Дзякуючы працы земляробаў, сонцу і дажджу, яно прарастае і ператвараецца ў залаты колас. Увосень камбайны збіраюць багаты ўраджай. Затым зерне адпраўляецца на млын, дзе яго перамолваюць у муку. І толькі потым з мукі ўмелыя рукі пекараў ствараюць духмяны, румяны хлеб. Кожны бохан — гэта ўкладзеная праца, клопат і любоў мноства людзей. Таму мы павінны шанаваць хлеб, ставіцца да яго беражліва і з павагай.