Номер 5, страница 185 - гдз по белорусской литературе 7 класс учебник Лазарук, Логінава

5. Якія прыёмы і сродкі мастацкай выразнасці выкарыстоўваюцца ў гэтым творы? Для чаго яны ўжываюцца (каб стварыць маляўнічую карціну жыцця; каб больш выразна выказаць думку; каб абудзіць пачуцці ў чытачоў; каб пераканаць чытачоў у неабходнасці шанаваць родную мову і інш.)?

Старонка 185, пытанне 5

Пачынаецца артыкул са зваротка. Гэтым звароткам аўтар нас накіроўвае на прадмет гутаркі, падрыхтоўвае нас да гаворкі на тэмы мовы.

На працягу твора паэтэса не раз звяртаецца да роднага слова:

Чаму ж, роднае слова, гэтак часта забываюць цябе людзі?..

Твор насычаны разнастайнымі эпітэтамі: роднае слова, дзіцячае вока, матчына гутарка, цёмны беларусы, вялікае мілаванне, жывая сувязь, мужыцкая, простая мова, беларускі народ, вялікая цана, родная мова, сэрца беларускае, яркае полымя...

Дзеля ўзмацнення сваёй думкі, дзеля надання вобразу шматграннасці паэтэса ўжывае сказы з аднароднымі членамі:

І табе мы ваказваем свой дзіцячы жаль, крыўду, жаданне, радасць...

Бедны той, хто апрача грошай, апрача багацця...

Чужых багоў прымаеце: чужую гутарку, звычаі, чужое імя.

Пры дапамозе ўвасаблення аўтар быццам ажыўляе вобраз мовы...

Родная мова яго – загнаная, пагарджаная – паднялася высока і стае ўжо поруч з “панскімі” мовамі.

Пры дапамозе паўтораў заклік аўтара гучыць больш моцна, больш надзейна выглядае, несучыся да сэрцаў моладзі:

Мейце сілу і адвагу дзяржацца роднага слова. Мейце смеласць усюды голасна казаць па-свойму.

Займеннікі і злучнікі служаць выдатным сродкам стварэння цэласнага тэксту. Яны гучаць ярка, упэўнена, як і ўвесь настрой аўтаркі:

Кажуць: бо цёмны нашы беларусы. Але гэта няпраўда: забываюць родную мову, адракаюцца бацькоў і братоў сваіх найбольш тыя, хто дайшоў навук, выйшаў у людзі. Яны няцёмны: яны пераймаюць чужое – дзеля карысці.

Рытарычныя пытанні дапамагаюць зрабіць акцэнт на праблеме:

Што можа быць даражэй сэрцу чалавека, як у сталых гадахпачуць цябе, роднае слова, у чужой старане?

Чаму ж, роднае слова, гэтак часта забываюць цябе людзі — нават тут, між сваімі?

Яркае і трапнае параўнанне выкарыстала Цётка ў дачыненні да мовы:

Яна, быццам цэмент, звязвае людзей.

Сродкі мастацкай выразнасці ўжывае паэтэса, каб больш выразна выказаць думку, каб абудзіць пачуцці ў чытачоў, каб пераканаць чытачоў у неабходнасці шанаваць родную мову.