Номер 2, страница 29 - гдз по белорусской литературе 7 класс учебник Лазарук, Логінава

2. Чым празаічныя творы адрозніваюцца ад вершаваных? Акцэнтуйце ўвагу на знешніх адметнасцях гэтых твораў, асаблівасцях мовы.

Старонка 29, пытанне 2

Празаічныя творы адрозніваюцца ад паэтычных формай, мовай, спосабам паказу жыцця. Вершаваныя творы афармляюцца ў слупок (страфа). Верш мае рыфму – сугучнасць канчаткаў. У вершы аўтар выкарыстоўвае многа сродкаў выразнасці: эпітэты, параўнанні, метафары, антытэза, паўторы... Мова ў вершаваным творы больш вобразная, эмацыянальная, жывая. Думкі паэт выказвае лаканічна. У адрозненне ад вершаў празаічны твор мае вялікі памер. Твор афармляецца звычайнай мовай, не ў слупок, а звычайнымі апавядальнымі сказамі. Рыфмы празаічны твор не мае. Мова твораў канешне ж эмацыянальная, але аповед тут мае больш спакойны характар. Аўтар мае больш прасторы для выказвання думак. Ён не абмежаваны аб'ёмам. У празаічным творы аўтар удзяляе ўвагу падрабязнай перадачы сюжэта, поўный характарыстыцы героя, яго душэўным перажыванням. У вершы – галоўнае пачуцці, эмоцыі... У прозе аўтар будуе складаныя сказы, якія дазваляюць больш глыбока адчуць і зразумець жыццёвую сітуацыю. А ў вершы – меладычнасць і лаканічнасць складаюць аснову твора.

Напрыклад, у апавяданні “Крынічка" Тараса Хадкевіча апісваецца крыніца:

Імклівымі ручайкамі пераліваецца, сцякае з яе ў Дзвіну крыштальная вада, і магутная задумлівая рака нібы прыслухоўваецца да яе гоману, булькату. Пераліваецца, сцякае па раўчуках у траве і пяску вада, а крынічка заўсёды поўная...

Верш Якуба Коласа "Ручэй”:

Між алешын, кустоў,
Дзе пяе салавей,
І шуміць, і грыміць
Срэбразвонны ручэй.

У вершы ручэй апісаны больш жыва, лаканічна. А ў празаічным творы – падрабязнае апісанне крынічкі, ужыванне дзеясловаў руху...