Номер 7, страница 48 - гдз по белорусской литературе 7 класс учебник Лазарук, Логінава

7. Вызначце элементы сюжэта ў творы: завязку, кульмінацыю і развязку.

Старонка 48, пытанне 7

Элементы сюжэта ў творы.

Тэкст пачынаецца з завязкі: апісанне прыроды, знаёмства з гераіняй, яе думамі і чаканнямі...

Развіццё дзеяння пачынаецца з сустрэчы Тэклі з пісьманосцам. І тут пачынаецца апісанне псіхалагічнага стану гераіні, яе жаданняў, мар. Роспач, боль і слёзы Тэкля пераносіць у хату, дзе утульна толькі памарыць пра Васільку ў непрагрэтых сценах. Але такіх родных.... І адны толькі мроі даюць часовае супакаенне старой. Тут адбываецца наступны ўдар па марах, па надзеях – прыход Ульянкі. Зноў роспач і расчараванасць акутвае Тэклю.

Наступны эпізод - дрымота Тэклі: ува сне прыходзіць Васілька. Усё добра ў хаце! Сон пераходзіць ва ўспаміны... Пасля зноў сон... Так і праходзіць ноч для Тэклі... Уся ў пакутах і чаканнях.

Кульмінацыя пачынаецца, калі Тэкля, набасанож, не зачыніўшы нават сенцаў, выходзіць з двара ў пошуках сына. Яна крочыць, не шкадуючы сіл. Жанчына ўпэўнена, што сына сустрэне там. наперадзе... Пісьменнік вельмі глыбока перадае перажыванні гераіні. Ён перажывае разам з Тэкляй.

Васіль Быкаў – майстар псіхалагічнага аналізу. Ён – адзін з нямногіх здольны перадаць пакуты героя ў самай высокай ступені, чэрпаючы іх з самай глыбіні душы. У гэты час у Тэклі рушацца, знікаюць усе надзеі на сустрэчу з сынам. Ад дзікай стомы, ад няспыннага руху старая не магла ўжо і крочыць, не толькі спадзявацца. Яе сілам, як і надзеям, прыйшоў канец.

Развязка – у самым канцы апавядання, калі Тэкля даходзіць да вайсковага помніка. Там, прачытаўшы прозвішчы, старая нямее. У роспачы пачынае ўсведамляць. Што, можа, гэта канец... Толькі з грудзей вырвалася страшнае пытанне:

— Сыночак мой, дзе ж ты?

Гэтыя словы маці дораць нам надзею, што наканец Тэкля ўсвядоміць, паспакайнее і згодзіцца са стратай. Зажыве больш спакойна. Можа гэты абеліск падорыць ёй спакой і сілы, каб жыць. Жыць і не чакаць! Бо гэта вельмі цяжка не згаджацца з лёсам, а выбіраць свой шлях чакання, а не жыцця!

Апошні абзац зноў нас вяртае да пейзажу, які здольны перадаць нам, што жыццё працягваецца...

Чарнела неба пад хмар, шумеў голым веццем узлесак, стыла шэрая далячынь. Доўга яшчэ ляцела на ветра тое яе запытанне, і нема крычала матчына сэрца ад нясцерпнае раны вайны.

Словы гэтыя, канешне, не аптымістычныя! Але нейкі спакой адчуваецца ў гэтых радках... Непадуладнасць лёсу – вось што трэба ўсвядоміць. Пакорліва даверыцца жыццю і старацца жыць далей. А не існаваць...